ÇOCUK MODLARIMIZ

Yetişkinlikte de, farkına bile varmadan çocuksu bir hal içinde buluveririz kendimizi. Belki hiç beklemediğimiz bir anda bir söz bizi derinden yaralar, belki küçük bir gecikme bile içimizde büyük bir sabırsızlığa dönüşür. Bu modları tanıyalım: İncinmiş Çocuk, Dürtüsel Çocuk, Kızgın Çocuk ve Mutlu Çocuk.

İncinmiş Çocuk Modu

Bu moddayken içimizi yalnızlık, çaresizlik, korku, utanç, kırgınlık ve güvensizlik kaplar. Aklımızdan “Kimse beni anlamıyor,” “Değersizim,” “Yeterince iyi değilim,” “Sevilmeye layık değilim” gibi düşünceler geçer. Bu küçük çocuğun asıl ihtiyacı; duygularının görülmesi, anlaşılması, şefkatle karşılanması, güvende hissetmesi ve kendini özgürce ifade edebilmesidir.

Dürtüsel Çocuk Modu

Bu modda sabırsızlanırız, en ufak bir engellenmeye bile tahammül edemeyiz; içimizde ani bir heyecan ve merak kabarır. Değerlendirme yeteneğimiz azalır, düşüncelerimiz hızlanır ve neredeyse otomatikleşir: “Hemen istiyorum!”, “Bekleyemem,” “Şimdi!” Bu modun ihtiyacı, hazzı erteleyebilmeyi öğrenmek, cezalandırılmadan sağlıklı sınırlarla karşılaşmak ve daha derindeki ihtiyaçları keşfedebilmektir.

Kızgın Çocuk Modu

Öfke, hiddet, hınç ve engellenmişlik hissi bu modun baş harfleridir. “Bu haksızlık!”, “Altta kalamam!”, “Kendimi savunmalıyım!” diye düşünürüz. Bu çocuğun ihtiyacı; öfkesinin anlaşılması, altında yatan incinmenin fark edilmesi, sağlıklı sınırlar ve ihtiyaçlarının adil biçimde karşılanmasıdır.

Mutlu Çocuk Modu

Ve işte asıl varmak istediğimiz yer: neşe, keyif, merak, coşku, güven ve rahatlık dolu bu mod. “Hayat keyifli bir yer,” “Seviliyorum ve olduğum gibi kabul görüyorum,” “Eğlenebilirim, kendimi bırakabilirim” diye hissederiz. Bu moddayken temel duygusal ihtiyaçlarımız zaten karşılanmıştır; kabule, özgürlüğe, saygıya ve sevgiye erişebildiğimizi biliriz.

Bu modlar sadece çocuklukta kalmaz, yetişkinlikte de canlanır, hayatımızın içinde dolaşırlar. Şema yaklaşımında amacımız, temel gereksinimlerimizi karşılayarak olabildiğince Mutlu Çocuk moduna ulaşabilmektir. Bunun için İncinmiş Çocuğa şefkatle sarılır; Kızgın ve Dürtüsel Çocuk modlarını anlayarak, sağlıklı sınırlarla onların da ihtiyaçlarını karşılamaya çalışırız.

Belki siz de kimi zaman kendinizi bu modların içinde yakalıyor olabilirsiniz. Modlarınızı bu isimlerle fark etmek ve belli bir moddayken hangi duyguları hissettiğinizi, neler düşündüğünüzü ve nelere ihtiyaç duyduğunuzu fark etmek de çocuk modlarının bakımını vermek için iyi birer adım olabilir 🌱

Okuma Önerisi

Mod Terapisi: Diğer Yollardan Gitmek — Gitta Jacob, Hannie van Genderen ve Laura Seebauer

Hepsini İstiyorum Hemen İstiyorum — Dr. H. Alp Karaosmanoğlu

Referanslar

Jacob, G., van Genderen, H. & Seebauer, L. (2014). Mod Terapisi: Diğer Yollardan Gitmek. (Çev. N. Azizlerli). Psikonet Yayınları.

Karaosmanoğlu, H. A. (2019). Hepsini İstiyorum Hemen İstiyorum: Dürtüsel ve Büyüklenmeci Davranışlarla Başa Çıkmak. Psikonet Yayınları.